Digital Transformation

Digital Transformation

ข่าวและบทความที่เกี่ยวข้อง

Related news and articles

PostType Filter En

บทความ

จาก “ใครได้อะไร” สู่ “อะไรที่มักได้ร่วมกัน”: สำรวจความสัมพันธ์ของสวัสดิการด้วย Machine Learning 
สวัสดิการเกี่ยวข้องกับประชาชนตลอดทุกช่วงชีวิต ตั้งแต่วัยเด็ก วัยเรียน และวัยทำงาน ไปจนถึงการดูแลผู้สูงอายุ คนพิการ และกลุ่มเปราะบาง ด้วยความต้องการที่แตกต่างกันในแต่ละช่วงชีวิต คนหนึ่งคนจึงอาจได้รับสวัสดิการมากกว่าหนึ่งประเภทในช่วงเวลาเดียวกัน  ภายใต้การดำเนินงานตามมติคณะรัฐมนตรีด้านการเชื่อมโยงและปรับปรุงฐานข้อมูลประชาชนกลุ่มเปราะบางและกลุ่มคนพิการ และการจัดทำฐานข้อมูลผู้สูงอายุตามสิทธิ/สวัสดิการที่ได้รับรายบุคคลเพื่อบูรณาการข้อมูลจากทุกภาคส่วนที่ขับเคลื่อนงานด้านผู้สูงอายุ สถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ (องค์การมหาชน) หรือ BDI ร่วมกับกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.) เชื่อมโยงและวิเคราะห์ข้อมูลจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง โดยนำข้อมูลเบื้องต้นที่ได้รับ ณ เดือนธันวาคม 2568 จำนวน 23 ชุดข้อมูล มาศึกษาภาพรวมการได้รับสวัสดิการของประชาชน  ข้อมูลที่เชื่อมโยงกันช่วยให้เรามองเห็นว่า “ใครได้รับอะไร” ไม่ว่าจะเป็นจำนวนผู้ได้รับสวัสดิการ จำนวนผู้ได้รับในแต่ละประเภท หรือจำนวนสวัสดิการที่ประชาชนแต่ละคนได้รับ   อย่างไรก็ตาม เมื่อประชาชนคนหนึ่งคนสามารถได้รับสวัสดิการหลายประเภท อีกคำถามที่น่าสนใจจึงไม่ได้มีเพียงว่าใครได้รับสวัสดิการอะไร แต่รวมถึง  “สวัสดิการอะไรบ้างที่มักได้รับร่วมกัน?”  คำถามนี้นำไปสู่การประยุกต์ใช้ Basket Analysis ซึ่งเป็นเทคนิคด้าน Data Mining สำหรับค้นหารูปแบบของรายการที่มักปรากฎร่วมกัน โดยใช้ Association Rule วิเคราะห์ความสัมพันธ์ระหว่างสวัสดิการในรูปแบบที่เรียกว่า “Welfare Basket Analysis”  จาก “ตะกร้าสินค้า” สู่ “ตะกร้าสวัสดิการ”  Basket Analysis เป็นเทคนิคที่นิยมใช้ในการวิเคราะห์พฤติกรรมการซื้อสินค้า เพื่อค้นหาว่าสินค้าประเภทใดมักถูกซื้อร่วมกัน เช่น เมื่อลูกค้าซื้อสินค้า A แล้ว มีแนวโน้มซื้อสินค้า B ร่วมด้วยหรือไม่   เมื่อวิเคราะห์ข้อมูลธุรกรรมจำนวนมาก เราอาจพบรูปแบบความสัมพันธ์ที่มองไม่เห็นจากการพิจารณาสินค้าแต่ละชนิดแยกจากกัน ข้อมูลเหล่านี้สามารถนำไปใช้ประกอบการจัดวางสินค้า การออกแบบโปรโมชัน หรือการแนะนำสินค้าที่เกี่ยวข้อง  เมื่อนำแนวคิดเดียวกันมาประยุกต์ใช้กับข้อมูลสวัสดิการ เราเปลี่ยนจาก “สินค้าในตะกร้า” มาเป็น “สวัสดิการที่ประชาชนแต่ละคนได้รับ” โดยเปรียบประชาชนหนึ่งคนเสมือนหนึ่งตะกร้า ซึ่งภายในอาจประกอบด้วยสวัสดิการหลายประเภท  อย่างไรก็ตาม การพบว่าสวัสดิการสองประเภทได้รับร่วมกันบ่อย ยังไม่เพียงพอที่จะบอกว่าทั้งสองมีความสัมพันธ์ที่โดดเด่น เนื่องจากสวัสดิการบางประเภทอาจมีผู้ได้รับจำนวนมากอยู่แล้ว จึงมีโอกาสปรากฎร่วมกับสวัสดิการประเภทอื่นสูงตามไปด้วย  เราจะรู้ได้อย่างไรว่า “มักได้รับร่วมกัน”  การวิเคราะห์ Association Rule ใช้ตัวชี้วัดสำคัญ 3 ตัวในการพิจารณาความสัมพันธ์ ได้แก่ Support, Confidence และ Lift เพื่อช่วยตอบคำถามในมุมที่แตกต่างกัน   ค่า Lift จึงเป็นตัวชี้วัดสำคัญสำหรับพิจารณาทิศทางของความสัมพันธ์ โดยสามารถตีความเบื้องต้นได้ดังนี้  ทั้งสามตัวชี้วัดควรถูกพิจารณาร่วมกัน เพราะคู่สวัสดิการที่มีค่า Lift สูงอาจเกิดขึ้นในประชาชนเพียงจำนวนน้อย ขณะที่คู่ที่พบในประชาชนจำนวนมากอาจไม่ได้มีความสัมพันธ์ที่โดดเด่นเมื่อเปรียบเทียบกับฐานผู้ได้รับทั้งหมด  ภาพที่ 1 ตัวอย่างการประยุกต์ใช้ Basket Analysis กับข้อมูลสวัสดิการ  จากข้อมูลสวัสดิการ สู่คู่ความสัมพันธ์ที่น่าสนใจ  ในการวิเคราะห์ครั้งนี้ ข้อมูลสวัสดิการจาก 23 ชุดข้อมูลถูกจัดให้อยู่ในรูปแบบเดียวกัน เพื่อให้สามารถวิเคราะห์การได้รับสวัสดิการร่วมกันได้ จากนั้นจึงคัดเลือกเฉพาะประชาชนที่ได้รับสวัสดิการตั้งแต่ 2 สวัสดิการขึ้นไป   ภายหลังคัดกรอง เหลือประชากรสำหรับการวิเคราะห์ประมาณ 1.18 ล้านคน จากประชากรในชุดข้อมูลทั้งหมด 13.3 ล้านคน และมีสวัสดิการ 18 รายการที่ผ่านเกณฑ์สำหรับนำมาหาความสัมพันธ์ เมื่อนำสวัสดิการทั้ง 18 รายการมาจับคู่ พบคู่ที่เป็นไปได้ทั้งหมด 153 คู่ และมี 60 คู่ ที่ผ่านเกณฑ์สำหรับการวิเคราะห์ในขั้นต่อไป  ข้อมูลบอกอะไรเรา  ภาพที่ 2 กราฟแสดงความสัมพันธ์เชิงบวกของภาพรวมสวัสดิการ (Lift > 1)  เมื่อพิจารณาค่า Lift ของทั้ง 60 คู่ พบว่า   คู่ที่โดดเด่นที่สุดคือ การสงเคราะห์ผู้สูงอายุในภาวะยากลำบาก กับการปรับปรุงที่อยู่อาศัยสำหรับผู้สูงอายุ ซึ่งมีค่า Lift เท่ากับ 8.164 หมายความว่า ภายในชุดข้อมูลที่นำมาวิเคราะห์ การได้รับสวัสดิการทั้งสองประเภทร่วมกันเกิดขึ้นประมาณ 8.2 เท่าของระดับที่คาด หากการได้รับสวัสดิการทั้งสองเป็นอิสระต่อกัน   อย่างไรก็ตาม คู่ดังกล่าวนี้มีค่า Support เพียง 0.004 หรือคิดเป็นสัดส่วนประมาณร้อยละ 0.4 ของประชากรที่นำมาวิเคราะห์ ผลลัพธ์นี้จึงสะท้อนว่า ความสัมพันธ์ที่สูงไม่ได้หมายความว่าจะพบในประชาชนจำนวนมากเสมอไป  เมื่อพิจารณาภาพรวมของการเชื่อมโยง ยังพบว่า   ผลลัพธ์ดังกล่าวสะท้อนความแตกต่างระหว่าง “ความเข้มข้นของความสัมพันธ์” กับ “ความกว้างของการเชื่อมโยง” กล่าวคือ สวัสดิการบางประเภทอาจมีความสัมพันธ์สูงกับสวัสดิการเพียงไม่กี่รายการ ขณะที่บางประเภทอาจเชื่อมโยงกับสวัสดิการหลายรายการ แต่มีระดับความสัมพันธ์แตกต่างกันออกไป  ดังนั้น การอ่านผลจึงไม่ควรพิจารณาเพียงว่า “คู่ใดมีค่า Lift สูงที่สุด” แต่ควรมองทั้งความถี่ แนวโน้ม และรูปแบบการเชื่อมโยงร่วมกัน เพื่อให้เห็นภาพการได้รับสวัสดิการที่รอบด้านมากขึ้น  เมื่อเจาะลึก “ตะกร้าสวัสดิการ” ของผู้สูงอายุ  ภาพที่ 3 กราฟแสดงความสัมพันธ์เชิงบวกของสวัสดิการผู้สูงอายุและสวัสดิการที่เกี่ยวข้อง (Lift > 1)  เมื่อเจาะลึกเฉพาะสวัสดิการของกรมกิจการผู้สูงอายุและสวัสดิการประเภทอื่นที่พบร่วมกัน พบคู่ความสัมพันธ์ที่ผ่านเกณฑ์ 32 คู่ โดย การสงเคราะห์ผู้สูงอายุในภาวะยากลำบาก ปรากฏในหลายคู่ที่มี Lift สูง เช่น   รูปแบบดังกล่าวนำไปสู่ข้อสังเกตว่า การสงเคราะห์ผู้สูงอายุในภาวะยากลำบากอาจมีศักยภาพในการเป็น “จุดเชื่อมโยง” หรือ Referral Hub ไปยังความช่วยเหลือด้านอื่นที่เกี่ยวข้อง   ตัวอย่างเช่น เมื่อพบผู้สูงอายุที่ขอรับการสงเคราะห์ในภาวะยากลำบาก หน่วยงานอาจพิจารณาตรวจสอบต่อว่าบุคคลดังกล่าวมีความจำเป็นด้านที่อยู่อาศัย การช่วยเหลือฉุกเฉิน หรือการฟื้นฟูสมรรถภาพเพิ่มเติมหรือไม่ อย่างไรก็ตาม แนวคิดนี้เป็นเพียงข้อสังเกตจากรูปแบบในข้อมูล และจำเป็นต้องศึกษาเงื่อนไขการให้บริการ กระบวนการทำงาน และบริบทของกลุ่มเป้าหมายเพิ่มเติมก่อนนำไปใช้จริง  ภาพที่ 4 กราฟแสดงความสัมพันธ์เชิงลบของสวัสดิการผู้สูงอายุและสวัสดิการที่เกี่ยวข้อง (Lift < 1)  ในอีกด้านหนึ่ง การกู้ยืมเงินทุนประกอบอาชีพจากกองทุนผู้สูงอายุ ปรากฏอยู่ในหลายคู่ที่มีค่า Lift ต่ำ โดยคู่ที่มีค่าต่ำที่สุด ได้แก่   ทั้งสองคู่มีค่า Lift เท่ากับ 0.222 สะท้อนว่า ภายในชุดข้อมูลนี้ สวัสดิการดังกล่าวมีแนวโน้มได้รับร่วมกันค่อนข้างน้อยเมื่อเทียบกับระดับที่คาด  อย่างไรก็ตาม ข้อสังเกตดังกล่าวยังเป็นเพียงสมมติฐานสำหรับการศึกษาต่อ เนื่องจากค่าความสัมพันธ์เพียงอย่างเดียวยังไม่สามารถอธิบายได้ว่า “เพราะเหตุใด” รูปแบบนั้นจึงเกิดขึ้น การตีความจึงต้องพิจารณาร่วมกับเงื่อนไขการได้รับสิทธิ ลักษณะกลุ่มเป้าหมาย กระบวนการให้บริการ และปัจจัยด้านประชากรอื่น ๆ  จากความสัมพันธ์ในข้อมูล สู่คำถามเชิงนโยบาย  Welfare Basket Analysis ช่วยให้เราเห็น รูปแบบและโครงข่ายของการได้รับสวัสดิการร่วมกัน ผลการวิเคราะห์สามารถใช้เป็นข้อมูลตั้งต้นสำหรับตั้งคำถามต่อยอดได้หลายประเด็น เช่น  คำถามเหล่านี้ยังไม่ใช่ข้อสรุปเชิงนโยบาย แต่เป็นจุดเริ่มต้นของการศึกษาร่วมกับหน่วยงานเจ้าของสวัสดิการและผู้ปฏิบัติงานที่เข้าใจบริบทของแต่ละบริการ  ความสัมพันธ์ไม่เท่ากับเหตุและผล  อย่างไรก็ตาม Association ไม่ใช่ Causation หรือการพบว่าสวัสดิการสองประเภทมักได้รับร่วมกัน ไม่ได้หมายความว่าสวัสดิการหนึ่งเป็นสาเหตุของอีกสวัสดิการหนึ่ง นอกจากนี้ การวิเคราะห์ยังมีข้อจำกัดด้านขนาดและช่วงเวลาของข้อมูล รวมถึงยังไม่ได้พิจารณาปัจจัยด้านประชากร เช่น เพศ อายุ และพื้นที่ ซึ่งสามารถนำมาต่อยอดเพื่อทำความเข้าใจความสัมพันธ์ให้ลึกขึ้นได้  มองสวัสดิการจากมุมของประชาชน   Welfare Basket Analysis เป็นตัวอย่างของการประยุกต์ใช้ Machine Learning และ Data Mining ที่ไม่ได้มุ่งเน้นการ “ทำนาย”...
17 November 2026

บทความ

BDI ก้าวสู่ปีที่ 4 ชู Data Backbone เชื่อมข้อมูลพร้อมใช้ ต่อยอด ThaiLLM–กำลังคน AI ผนึกภาครัฐ–เอกชน สร้างผลลัพธ์ที่จับต้องได้
8 ตุลาคม 2569, กรุงเทพฯ – สถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ (องค์การมหาชน) หรือ BDI ภายใต้การกำกับของกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (ดีอี) จัดงาน “BDI Day 2026: Big Data for a Resilient Thailand” ในโอกาสก้าวสู่ปีที่ 4 ของการดำเนินงาน พร้อมเปิดทิศทางปี 2570 มุ่งยกระดับโครงสร้างพื้นฐานข้อมูลของประเทศ เชื่อมโยงข้อมูลให้พร้อมใช้ ต่อยอด AI ภาษาไทยและกำลังคนด้าน Data–AI รวมถึงขยายความร่วมมือระหว่างภาครัฐและเอกชน เพื่อเปลี่ยนข้อมูลสู่ผลลัพธ์ที่นำไปใช้ประโยชน์ได้จริง โดยมี นายกุลิศ สมบัติศิริ ประธานกรรมการสถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ เป็นประธานกล่าวเปิดงาน ณ โรงแรมแกรนด์ เซนเตอร์ พอยต์ ลุมพินี นายกุลิศ สมบัติศิริ ประธานกรรมการสถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ กล่าวว่า แนวคิด “Big Data for a Resilient Thailand” สะท้อนบทบาทของข้อมูลในการเตรียมประเทศไทยให้สามารถรับมือ ปรับตัว และฟื้นตัวจากความเปลี่ยนแปลงที่ซับซ้อนและเชื่อมโยงกันมากขึ้น ทั้งด้านเศรษฐกิจ สังคม สิ่งแวดล้อม และพลังงาน โดยข้อมูลเป็นรากฐานสำคัญที่ช่วยให้ประเทศเข้าใจสถานการณ์ มองเห็นความเสี่ยง และตัดสินใจได้อย่างเหมาะสม ขณะที่ความท้าทายสำคัญคือการทำให้ข้อมูลที่กระจายอยู่ในหลายหน่วยงานสามารถเชื่อมโยงและใช้ประโยชน์ร่วมกันได้ ภายใต้กติกา มาตรฐาน และกลไกที่สร้างความเชื่อมั่น เพื่อสนับสนุนการตัดสินใจและกำหนดมาตรการที่ตอบโจทย์ประชาชนได้ตรงจุด “ระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรีว่าด้วยการแบ่งปันข้อมูลดิจิทัล พ.ศ. 2569 และแผนยุทธศาสตร์การขับเคลื่อนการใช้ประโยชน์จากข้อมูลขนาดใหญ่ พ.ศ. 2568–2570 เป็นกลไกสำคัญในการวางกรอบให้การเชื่อมโยงและใช้ประโยชน์จากข้อมูลภาครัฐเป็นระบบ ควบคู่กับการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน การประยุกต์ใช้ AI และการพัฒนากำลังคน โดยบทบาทของ BDI คือการทำให้ความพร้อมด้านข้อมูลนำไปสู่การใช้ประโยชน์ที่ตอบโจทย์ประเทศ พร้อมเดินหน้าสู่บทบาท National Data Backbone ผ่านโครงสร้างพื้นฐานอย่าง D2 เพื่อให้ข้อมูลจากหน่วยงานต่าง ๆ สามารถแบ่งปันและใช้ประโยชน์ร่วมกันได้ โดยเฉพาะการสนับสนุนการจัดการภัยพิบัติและสถานการณ์ฉุกเฉินของประเทศ” นายกุลิศ กล่าว ศ. ดร.ธีรณี อจลากุล ผู้อำนวยการสถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ กล่าวถึงทิศทางการดำเนินงานปี 2570 ภายใต้หัวข้อ “Data Backbone for a Resilient Thailand เชื่อมข้อมูลพร้อมรับอนาคต” โดยชูข้อมูลในฐานะโครงสร้างพื้นฐานสำคัญของประเทศ และการพัฒนากลไกให้ข้อมูลจากหน่วยงานต่าง ๆ สามารถเชื่อมโยง แลกเปลี่ยน และนำไปใช้สนับสนุนการตัดสินใจได้อย่างมีประสิทธิภาพ ตลอด 3 ปีที่ผ่านมา BDI มุ่งวางรากฐานให้ข้อมูลของประเทศสามารถเชื่อมโยงและใช้ประโยชน์ร่วมกันได้ การก้าวเข้าสู่ปีที่ 4 จึงเป็นช่วงสำคัญของการต่อยอดจากโครงสร้างพื้นฐานไปสู่การสร้างผลลัพธ์ที่จับต้องได้ ทั้งในการกำหนดนโยบาย การยกระดับบริการประชาชน และการรับมือกับโจทย์สำคัญของประเทศ เป้าหมายของเรา คือ ทำให้ข้อมูลไม่เพียง ‘เชื่อมถึงกัน’ แต่ต้อง ‘พร้อมใช้’ และสร้างคุณค่าได้จริง หนึ่งในกลไกสำคัญคือ D2 หรือ Data Integration and Intelligence Platform แพลตฟอร์มการเชื่อมโยงและวิเคราะห์ข้อมูลขนาดใหญ่ ซึ่งพัฒนาขึ้นเป็นส่วนหนึ่งของ National Data Backbone เพื่อสนับสนุนการแบ่งปันและใช้ประโยชน์จากข้อมูลระหว่างหน่วยงานอย่างเป็นระบบ มีมาตรฐาน และคำนึงถึงความมั่นคงปลอดภัย สอดคล้องกับระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรีว่าด้วยการแบ่งปันข้อมูลดิจิทัล พ.ศ. 2569 เพื่อให้ข้อมูลพร้อมสนับสนุนการกำหนดนโยบาย บริการประชาชน และการรับมือสถานการณ์สำคัญของประเทศ [จาก “วางรากฐาน” สู่ “สร้างผลลัพธ์” หมุดหมายสำคัญของ BDI ปีที่ 4]การก้าวสู่ปีที่ 4 สะท้อนการขยับจากการวางรากฐานด้านข้อมูล สู่การนำ Data และ AI ไปใช้กับโจทย์จริง ผ่าน “BDI Forward: Progress in Action เปิดความก้าวหน้า สู่ผลลัพธ์ที่จับต้องได้” ซึ่งนำเสนอความก้าวหน้าและแผนปี 2570 ของโครงการสำคัญ ได้แก่ Travel Link เชื่อมโยงข้อมูลเพื่อเพิ่มขีดความสามารถด้านการท่องเที่ยว, Health Link เชื่อมข้อมูลสุขภาพเพื่อสนับสนุนการรักษาและส่งต่อผู้ป่วยอย่างต่อเนื่อง, Envi Link วิเคราะห์ข้อมูลสิ่งแวดล้อมเพื่อเฝ้าระวังและรับมือปัญหา โดยเฉพาะ PM 2.5 และ PD Link เชื่อมข้อมูลระดับจังหวัดเพื่อสนับสนุนการวางแผนและตัดสินใจเชิงพื้นที่ อีกหนึ่งแกนสำคัญคือ การพัฒนากำลังคนด้าน Data และ AI ผ่านแนวทาง Micro-credential เพื่อส่งเสริมการเรียนรู้และรับรองทักษะเฉพาะด้าน ควบคู่กับ THackle และกิจกรรม Hackathon ที่เปิดโอกาสให้นำองค์ความรู้มาประยุกต์ใช้กับโจทย์จริง และต่อยอดสู่ผลลัพธ์ที่สามารถนำไปใช้ประโยชน์ได้ [ต่อยอด ThaiLLM สู่ AI ที่เข้าใจบริบทประเทศไทย]ด้านปัญญาประดิษฐ์ นายปฏิภาณ ประเสริฐสม (รักษาการ) ผู้อำนวยการฝ่ายนวัตกรรมปัญญาประดิษฐ์ เปิดทิศทาง ThaiLLM 2570 มุ่งยกระดับโมเดลภาษาไทยให้ครอบคลุมบริบทของประเทศมากขึ้น ทั้งการรวบรวมข้อมูลภาษาถิ่นเพื่อสะท้อนความหลากหลายทางภาษา การเพิ่มความสะดวกในการเข้าถึงและทดลองใช้งาน การพัฒนา Benchmark ด้านการสกัดข้อมูลและการตรวจจับข้อมูลส่วนบุคคล รวมถึงการเพิ่มประสิทธิภาพของโมเดลให้รองรับการใช้งานได้ดียิ่งขึ้น การพัฒนาดังกล่าวเชื่อมโยงกับแนวคิด AI Sovereignty หรือการเสริมสร้างขีดความสามารถด้าน AI ที่เหมาะสมกับบริบทของประเทศไทย เพื่อรองรับบทบาทของ AI ที่เพิ่มขึ้นต่อเศรษฐกิจ สังคม และบริการภาครัฐ [เปิดมุมมองยุทธศาสตร์ AI ประเทศไทย สู่ Intelligent Nation]อีกหนึ่งไฮไลต์คือ เวที “Thailand AI Strategy ยุทธศาสตร์ AI ของไทย” ซึ่งแลกเปลี่ยนมุมมองต่อ (ร่าง) แผนปฏิบัติการพัฒนาระบบนิเวศปัญญาประดิษฐ์แห่งชาติ พ.ศ. 2570–2575 ภายใต้วิสัยทัศน์ “Intelligent Nation – Built. Trusted. Useful” มุ่งเร่งการประยุกต์ใช้ AI เพื่อเพิ่มผลิตภาพและขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศ ควบคู่กับการสร้างอธิปไตยทาง AI ผ่าน 4 เสาหลัก ได้แก่ โครงสร้างพื้นฐาน ความน่าเชื่อถือ กำลังคน และการสร้างมูลค่า เวทีดังกล่าวได้รับเกียรติจาก ดร.พณชิต กิตติปัญญางาม CEO/Co-Founder ZTRUS, ดร.แบ๊งค์ งามอรุณโชติ ผู้อำนวยการสถาบันนโยบายวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีและนวัตกรรม (STIPI) มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี และ ดร.กอบกฤตย์ วิริยะยุทธกร สมาชิกคณะกรรมการกิตติมศักดิ์ AIEAT และ CEO iApp...
8 October 2026

บทความ

BDI คว้ารางวัล ASOCIO Digital & AI Award 2026 สาขา AI for Public Good ตอกย้ำบทบาทการขับเคลื่อนประเทศด้วย Big Data และ AI เพื่อประโยชน์สาธารณะ
7 ตุลาคม 2569, ประเทศอินโดนีเซีย – สถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ (องค์การมหาชน) หรือ BDI รับรางวัล ASOCIO Digital & AI Award 2026 สาขา ASOCIO AI for Public Good Award โดยมี ดร.สุนทรีย์ ส่งเสริม รองผู้อำนวยการสถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ เป็นผู้แทนรับรางวัล ณ Swissotel Jakarta PIK Avenue Hotel กรุงจาการ์ตา ประเทศอินโดนีเซีย ในการประชุม ASOCIO Digital & AI Summit 2026 ซึ่งจัดขึ้นระหว่างวันที่ 5 – 7 ตุลาคม 2569 การดำเนินงานของ BDI มุ่งพัฒนาขีดความสามารถด้าน AI ของประเทศและส่งเสริมการใช้เทคโนโลยีเพื่อประโยชน์สาธารณะ โดยมี ThaiLLM เป็นหนึ่งในผลงานสำคัญ ภายใต้แนวทาง Sovereign AI ที่มุ่งเสริมความสามารถในการพึ่งพาตนเองด้านเทคโนโลยี และพัฒนา AI ให้สอดคล้องกับภาษา วัฒนธรรม และบริบทของไทย ผ่านความร่วมมือระหว่างหน่วยงานภาครัฐ สถาบันการศึกษา หน่วยงานวิจัย และภาคเอกชน โดยการดำเนินงานของ ThaiLLM ครอบคลุมทั้งการพัฒนาคลังข้อมูลภาษาไทย แบบจำลองภาษาพื้นฐาน และเครื่องมือสำหรับนักพัฒนา รวมถึง ThaiLLM Playground และบริการ API เพื่อเปิดโอกาสให้หน่วยงานภาครัฐ นักวิจัย ภาคธุรกิจ และนักพัฒนาทดลองและต่อยอด AI ให้เหมาะกับการใช้งานของตนเอง พร้อมสนับสนุนการพัฒนาทักษะและการสร้างชุมชนนักพัฒนา AI ของประเทศ ควบคู่กัน BDI ประยุกต์ใช้ AI ผ่านแพลตฟอร์มข้อมูลในมิติต่าง ๆ ได้แก่ Health Link ซึ่งสนับสนุนการเชื่อมโยงและวิเคราะห์ข้อมูลสุขภาพเพื่อประกอบการวางแผนและตัดสินใจด้านสาธารณสุข Travel Link ซึ่งนำ AI มาใช้พัฒนาผู้ช่วยด้านการท่องเที่ยวหลายภาษา และ Envi Link ซึ่งผสานข้อมูลสิ่งแวดล้อม สาธารณูปโภค และการวิเคราะห์ภาพด้วย AI เพื่อสนับสนุนการบริหารจัดการสิ่งแวดล้อม นอกจากนี้ BDI ยังพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานการเชื่อมโยงและวิเคราะห์ข้อมูลข้ามหน่วยงาน เพื่อให้ข้อมูลที่กระจัดกระจายสามารถนำมาใช้ประกอบการกำหนดนโยบาย วางแผน และพัฒนาบริการสาธารณะได้อย่างเป็นระบบ โดยให้ความสำคัญกับการกำกับดูแล AI อย่างรับผิดชอบ ทั้งความเป็นธรรม ความโปร่งใส ความมั่นคงปลอดภัย และการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พร้อมมีมนุษย์กำกับดูแลและตรวจสอบผลลัพธ์จาก AI โดยเฉพาะการใช้งานที่มีผลกระทบสูง เพื่อให้เทคโนโลยีสร้างประโยชน์ต่อประชาชนและสังคมอย่างเหมาะสม รางวัลนี้มอบโดยสมาพันธ์ ASOCIO (Asian-Oceanian Computing Industry Organization) องค์กรนานาชาติที่ประกอบด้วยสมาคมผู้ประกอบการอุตสาหกรรมด้านเทคโนโลยีสารสนเทศและบริการจาก 24 ประเทศในภูมิภาคเอเชีย–โอเชียเนีย โดยสาขา AI for Public Good มุ่งยกย่ององค์กรที่นำปัญญาประดิษฐ์ (AI) มาใช้แก้ไขความท้าทายสำคัญของสังคมและยกระดับคุณภาพชีวิต ควบคู่กับการใช้เทคโนโลยีอย่างมีจริยธรรมและทั่วถึง ทั้งนี้ สมาคมอุตสาหกรรมเทคโนโลยีสารสนเทศไทย ได้เสนอชื่อ BDI เข้ารับการพิจารณา ก่อนที่ ASOCIO จะพิจารณามอบรางวัลสาขานี้ของประเทศไทยให้กับ BDI
7 October 2026

บทความ

10 อาชีพที่มีแนวโน้มขาดแคลนในยุค AI 
ในระยะเวลาช่วง 2 ปีที่ผ่านมา AI ได้เข้ามามีบทบาทในชีวิตประจำวัน และการทำงานของคนทั่วโลกอย่างก้าวกระโดด จากการใช้งาน ถาม-ตอบเรื่องทั่วไป กลายมาเป็นการช่วยงานในหลายๆเรื่อง โดยเฉพาะงานที่ประกอบด้วยขั้นตอนซ้ำๆ ที่มีกฎชัดเจน และตรวจผลลัพธ์ได้ง่าย  เช่น งานธุรการพื้นฐาน งาน Customer Service ระดับคำถามทั่วไป งานแปลหรือเขียนเนื้อหาทั่วไปที่ไม่ต้องใช้ความเชี่ยวชาญ  งานจัดทำรายงานสรุปตามแบบฟอร์ม  งานวิเคราะห์เบื้องต้นที่ใช้ข้อมูลโครงสร้างตายตัว  งานโปรแกรมเมอร์ที่ทำเฉพาะงานโค้ดมาตรฐาน การเข้ามาของ AI ดังกล่าวส่งผลให้หลากหลายอาชีพที่กล่าวมาข้างต้นจะมีความเสี่ยงที่จะหายไป หรือใช้จำนวนคนต่อปริมาณงานที่ลดลง หรือนายจ้างจะคาดหวังให้คนหนึ่งทำงานได้กว้างและซับซ้อนขึ้น ข้อมูลจาก World Economic Forum (2025)  รายงานว่า AI และการประมวลผลข้อมูลจะเปลี่ยนแปลงธุรกิจของนายจ้างมากถึง 86%  ขณะที่ PwC (2026) วิเคราะห์ประกาศรับสมัครงานมากกว่าหนึ่งพันล้านรายการใน 27 ประเทศ พบว่าประกาศงานที่ต้องการทักษะ AI เพิ่มขึ้น 69% ขณะที่ตลาดงานโดยรวมเพิ่มขึ้นเพียง 9%  งานที่ต้องการทักษะ AI เติบโตเร็วกว่าตลาดงานรวมเกือบ 8 เท่า  ผู้มีทักษะ AI ได้รับค่าจ้างสูงกว่างานเทียบเคียงโดยเฉลี่ย 62%  และ AI ทำให้ตำแหน่งระดับเริ่มต้นต้องการทักษะที่เดิมพบในตำแหน่งอาวุโส เช่น การตัดสินใจ ภาวะผู้นำ และความคิดสร้างสรรค์  ในอีกแง่มุมหนึ่งที่น่าสนใจคือ มีหลากหลายอาชีพที่มีแนวโน้มเผชิญความตึงตัวด้านกำลังคนสูงในยุคที่ AI เติบโต ซึ่งมีหลักฐานว่าองค์กรส่วนใหญ่ยังมีกำลังคนไม่เพียงพอ จากการสังเคราะห์รายงานตลาดแรงงานระหว่างประเทศที่เผยแพร่ในปีค.ศ. 2025–2026 พบว่า 10 กลุ่มอาชีพที่มีความต้องการสูงพร้อมเหตุผลเสี่ยงขาดแคลนดังนี้  จากข้อมูลความต้องการบุคลากรในสายงานที่เกี่ยวข้องกับปัญญาประดิษฐ์ (AI) พบว่าตลาดแรงงานมีความตื่นตัวและต้องการผู้เชี่ยวชาญเฉพาะด้านในอัตราที่เติบโตอย่างก้าวกระโดด โดยสายอาชีพที่มาแรงและเป็นที่ต้องการสูงสุดคือ ผู้เชี่ยวชาญด้านความเสี่ยงและธรรมาภิบาล AI (AI Risk & Governance Specialist) ซึ่งมีความต้องการพุ่งสูงถึง 234% เมื่อเทียบกับปีก่อนหน้า ปรากฏการณ์นี้เป็นผลมาจากข้อบังคับและกฎหมายด้าน AI ที่เพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว สวนทางกับจำนวนบุคลากรที่มีความเข้าใจอย่างถ่องแท้ในเรื่องจริยธรรมและความเสี่ยง รองลงมาคือกลุ่มผู้พัฒนาเทคโนโลยีแกนหลัก ได้แก่ วิศวกรประมวลผลภาษาธรรมชาติ (186%) ที่เติบโตตามกระแส Generative AI และ วิศวกร AI / Machine Learning (145%) ซึ่งเป็นเสมือนกำลังหลักในการพัฒนาและนำโมเดลไปใช้งานจริง   นอกเหนือจากการพัฒนาเชิงเทคนิคแล้ว ภาคธุรกิจยังต้องการบุคลากรที่สามารถเชื่อมโยงเทคโนโลยีเข้ากับกลยุทธ์องค์กรได้อย่าง ที่ปรึกษาธุรกิจด้าน AI (134%) เพื่อช่วยแปลง AI ให้เป็นกรณีการใช้งานจริงและวางแผนการเปลี่ยนผ่านองค์กร ในขณะเดียวกัน การขยายตัวของโมเดลขนาดใหญ่และระบบประมวลผลขั้นสูงยังส่งผลให้เกิดการแย่งชิงบุคลากรในกลุ่มโครงสร้างพื้นฐานและการวิจัย นำโดย วิศวกรโครงสร้างพื้นฐาน AI (124%), นักวิจัย AI/ML (98%) และ วิศวกร Cloud (89%) ซึ่งล้วนเป็นสายงานที่ต้องอาศัยผู้เชี่ยวชาญระดับสูงและใช้เวลาในการผลิตบุคลากรนาน   ท้ายที่สุด การเติบโตของเทคโนโลยี AI ยังนำมาซึ่งความท้าทายใหม่ด้านความปลอดภัยและการจัดการข้อมูล ส่งผลให้ ที่ปรึกษาข่าวกรองภัยคุกคามไซเบอร์ (84%) เป็นที่ต้องการมากขึ้นเพื่อรับมือกับภัยคุกคามที่ซับซ้อนและปกป้องข้อมูล รวมถึง นักวิทยาศาสตร์ข้อมูล (76%) ที่ยังคงเป็นหัวใจสำคัญในการเชื่อมโยงข้อมูลเข้ากับแบบจำลอง และ วิศวกรระบบอัตโนมัติ (72%) ที่มีบทบาทในการผสาน AI เข้ากับระบบหุ่นยนต์และกระบวนการทำงานอัตโนมัติเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตในยุคปัจจุบัน  ข้อมูลเหล่านี้สนับสนุนว่าปัญหาในอนาคตอาจไม่ใช่เพียง “จำนวนแรงงานไม่พอ” แต่เป็น “แรงงานที่มีทักษะผสมระหว่าง AI กับความเชี่ยวชาญเฉพาะด้านไม่พอ”  คนทำงานปรับตัวอย่างไร  จากสถานการณ์แรงงานโลก ตำแหน่งงานที่ตลาดต้องการอาจเปลี่ยนแปลงไปจากเดิม แต่แรงงานที่มีชุดความสามารถต่อไปนี้จะสามารถย้ายข้ามสายงานได้ง่ายกว่า ตัวอย่างเช่น นักวิเคราะห์ธุรกิจที่ใช้ AI เพื่อทำรายงานเพียงอย่างเดียว อาจถูกทดแทนได้ง่าย ในทางกลับกัน ผู้ที่มีความเข้าใจลึกซึ้งในอุตสาหกรรม สามารถตรวจสอบความถูกต้องของโมเดล นำเสนอทางเลือกที่เหมาะสมแก่ผู้บริหาร และรับผิดชอบต่อผลลัพธ์ได้ จะยิ่งมีคุณค่าต่อองค์กรสูงขึ้นมาก เพื่อเป็นการเตรียมความพร้อมและยกระดับทักษะให้ตอบรับกับความต้องการของตลาดงาน ท่านที่สนใจพัฒนาทักษะด้าน Data และ AI สามารถติดต่อสอบถามหลักสูตรอบรมจาก ฝ่ายส่งเสริมธุรกิจข้อมูลขนาดใหญ่ (BDI) ได้ในทุกช่องทางการติดต่อ  เอกสารอ้างอิง  AI Workforce Consortium – ICT in Motion: The Next Wave of AI Integration 2025  World Economic Forum – Future of Jobs Report 2025  PwC – 2026 Global AI Jobs Barometer 
5 October 2026

บทความ

เตรียมองค์กรรับมือปี 2027: Big Data & AI สำคัญอย่างไร และคนทำงาน 3 ระดับ (Officer, Manager, Executive) ต้องปรับตัวอย่างไร
ทำไม Big Data & AI ถึงไม่ใช่เรื่องไกลตัว และเกี่ยวอะไรกับคนทำงานทุกคน หลายคนอาจคิดว่าเรื่องข้อมูลขนาดใหญ่ (Big Data) หรือปัญญาประดิษฐ์ (AI) เป็นเรื่องของฝ่ายไอทีเท่านั้น แต่ในความเป็นจริง ทุกวันนี้แทบทุกองค์กรกำลังเจอปัญหาเดียวกันคือ “ข้อมูลมีเยอะมากจนหาอะไรไม่ค่อยเจอ และไม่รู้จะเอามาใช้ประโยชน์ในการตัดสินใจยังไง”  การนำ Big Data และ AI มาใช้ร่วมกัน จึงเปรียบเสมือนการนำเครื่องมืออัจฉริยะมาช่วยคัดกรอง จัดหมวดหมู่ และวิเคราะห์ข้อมูลที่มีอยู่ เพื่อให้เราทำงานได้ง่ายขึ้น เร็วขึ้น และไม่เหนื่อยกับงานเอกสารที่ไม่จำเป็น ซึ่งสอดคล้องกับรายงาน The State of AI: Global Survey โดย McKinsey & Company และงานศึกษา The Economic Potential of Generative AI โดย McKinsey & Company ที่ระบุว่า องค์กรที่เริ่มปรับตัวและใช้งาน AI ในงานประจำวันสามารถเพิ่มผลงานและพัฒนาการทำงานได้อย่างก้าวกระโดด  4 ประโยชน์ที่องค์กรและคนทำงานจะได้รับ:  1. ตัดสินใจได้แม่นยำขึ้น ไม่ต้องคอยเดา มีข้อมูลช่วยยืนยันและช่วยคาดการณ์แนวโน้มล่วงหน้า ทำให้วางแผนงานได้ตรงเป้าหมาย  2. ลดงานน่าเบื่อ งานซ้ำซาก ให้ AI ช่วยคัดแยกเอกสาร บันทึกข้อมูลเบื้องต้น และตรวจสอบตัวเลข ช่วยประหยัดเวลาการทำงานไปได้หลายชั่วโมง  3. ตอบโจทย์ผู้รับบริการหรือลูกค้าได้ดียิ่งขึ้น ข้อมูลช่วยให้เราเข้าใจความต้องการที่แท้จริง ทำให้บริการหรือนำเสนอสิ่งที่ตรงใจได้ถูกคน ถูกเวลา  4. เห็นความผิดปกติก่อนเกิดปัญหา ตรวจจับข้อผิดพลาดในเอกสาร บัญชี หรือระบบการทำงานได้ทันที ช่วยป้องกันความเสียหายก่อนบานปลาย  สรุป 5 เทรนด์ Big Data & AI ในปี 2027 ที่คนทำงานต้องรู้  เมื่อมองไปข้างหน้าจนถึงปี 2027 เทคโนโลยีจะเปลี่ยนไปอย่างรวดเร็ว โดยรายงานจาก Gartner Top 10 Strategic Technology Trends และข้อสังเกตจาก Gartner เกี่ยวกับโครงการ Agentic AI ได้สรุปประเด็นสำคัญที่คนทำงานควรรู้ไว้ 5 เรื่อง:  1. AI ช่วยลงมือทำงานจริง (Agentic AI) ต่อไป AI จะไม่ได้มีไว้แค่ถาม-ตอบในกล่องแชต แต่เราสามารถสั่งงานเป็นเป้าหมาย แล้ว AI จะไปวางแผน เชื่อมต่อระบบ และทำงานจนเสร็จได้เอง  2. ระบบข้อมูลเชื่อมต่อกันแบบไร้รอยต่อ (Real-Time Data Fabric) ข้อมูลจากฝ่ายต่างๆ จะคุยกันรู้เรื่อง ไม่ต้องคอยดาวน์โหลดไฟล์ข้ามไปข้ามมาให้เสียเวลา  3. โมเดล AI ขนาดเล็กที่ทำงานเฉพาะเรื่อง (Small Language Models) องค์กรจะหันมาใช้โมเดลขนาดเล็กที่เก่งเฉพาะงานของตัวเองมากขึ้น เพราะทำงานเร็ว ประหยัดค่าใช้จ่าย และเก็บข้อมูลเป็นความลับได้ดีกว่า  4. การดูแลความปลอดภัยข้อมูลของตัวเอง (Sovereign AI) องค์กรจะใส่ใจเรื่องการเก็บข้อมูลสำคัญไว้ในระบบที่ตัวเองควบคุมได้ เพื่อป้องกันข้อมูลรั่วไหลออกไปภายนอก  5. ความถูกต้องและปลอดภัยที่ไว้ใจได้ (AI TRiSM) ตามรายงาน McKinsey เกี่ยวกับ State of AI Trust ในยุค Agentic ระบุว่า ก่อนจะนำ AI มาใช้ องค์กรต้องมั่นใจว่าผลลัพธ์นั้นถูกต้อง อธิบายที่มาที่ไปได้ และไม่ละเมิดสิทธิใคร  คนทำงาน 3 ระดับ (Officer, Manager, Executive) ต้องปรับตัวอย่างไร เพื่อให้เห็นภาพชัดเจนและนำไปใช้ได้จริงในที่ทำงาน สถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ (BDI) ได้แบ่งแนวทางปรับตัวตามระดับหน้าที่ของคนทำงานไว้ 3 กลุ่ม 1. ระดับผู้บริหาร (Executive: C-Suite, ผู้อำนวยการ, หัวหน้าหน่วยงาน)  บทบาทใหม่  แนวทางปรับตัว  สิ่งที่ต้องพัฒนา  2. ระดับผู้จัดการและหัวหน้างาน (Manager: หัวหน้าฝ่าย, หัวหน้ากลุ่มงาน) บทบาทใหม่  แนวทางปรับตัว  สิ่งที่ต้องพัฒนา  3. ระดับปฏิบัติการและเจ้าหน้าที่ (Officer Level: พนักงานทั่วไป, เจ้าหน้าที่หน้างาน, นักวิชาการ)  บทบาทใหม่  แนวทางปรับตัว  สิ่งที่ต้องพัฒนา  สรุปแนวทาง Upskill & Reskill สำหรับคน 3 ระดับ  ระดับตำแหน่ง  สิ่งที่ต้องเน้น  Upskill (ต่อยอดทักษะเดิม)  Reskill (เพิ่มทักษะใหม่ที่จำเป็น)  Executive (ผู้บริหาร)  การมองภาพรวม การตัดสินใจ และความปลอดภัย  • ดูแดชบอร์ดสรุปข้อมูลและคาดการณ์ล่วงหน้า • ตั้งคำถามเชิงกลยุทธ์กับข้อมูล • ประเมินความคุ้มค่าของการใช้ AI  • การกำกับดูแลการใช้ AI อย่างถูกต้องและปลอดภัย • การสร้างวัฒนธรรมที่กล้าทดลองสิ่งใหม่  Manager (ผู้จัดการ)  การจัดขั้นตอนทำงาน การแบ่งงาน และการดูแลทีม  • ออกแบบระบบงานอัตโนมัติแบบง่ายๆ • ติดตามและวัดผลงานทีมผ่านข้อมูล • ดูแลและกระตุ้นให้ลูกทีมใช้ AI ช่วยงาน  • วิธีจัดกระบวนการทำงานร่วมกันระหว่างคนกับ AI • การตรวจเช็กคุณภาพข้อมูลของแผนก  Officer (เจ้าหน้าที่)  การลดงานซ้ำซ้อน การใช้เครื่องมือ และการตรวจทาน  • ใช้ AI ช่วยร่างเอกสาร สรุปรายงาน และค้นหาข้อมูล • สั่งงาน AI ได้ตรงจุด ชัดเจน เข้าใจง่าย • ระมัดระวังเรื่องข้อมูลส่วนบุคคลและความปลอดภัย  • ทักษะการตรวจสอบความถูกต้องของงานที่ AI ทำ • การนำข้อมูลมาใช้อธิบายและตอบคำถามในการบริการ  3 ข้อคิดในการพาองค์กรเดินหน้า เพื่อให้การปรับตัวเป็นไปอย่างราบรื่น การพาคนในองค์กรให้เปิดรับเทคโนโลยี ไม่ใช่แค่การซื้อโปรแกรมใหม่มาติดตั้ง แต่คือการสร้างความมั่นใจในการทำงานร่วมกัน สถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ (BDI) มีบริการอะไรบ้าง และเข้ามาช่วยองค์กรของคุณได้อย่างไร สำหรับองค์กรที่อยากเริ่มนำ Big Data และ AI มาใช้ แต่ยังไม่แน่ใจว่าจะเริ่มต้นอย่างไร หรือติดปัญหาเรื่องความพร้อมของข้อมูลและบุคลากร สถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ (องค์การมหาชน) หรือ BDI พร้อมทำหน้าที่เป็น “เพื่อนคู่คิดทางเทคโนโลยีและข้อมูล” เพื่อช่วยให้องค์กรทั้งภาครัฐและเอกชนสามารถเดินหน้าได้อย่างมั่นใจ โดยมี...
24 September 2026

บทความ

Big Data ช่วย SME ไทยแข่งขันได้อย่างไรในยุคดิจิทัล
ในยุคที่การแข่งขันทางธุรกิจไม่ได้วัดกันแค่ขนาดขององค์กร แต่ขึ้นอยู่กับ “การใช้ข้อมูล” อย่างมีประสิทธิภาพ ธุรกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (SMEs) ก็สามารถแข่งขันกับองค์กรขนาดใหญ่ได้ หากรู้จักใช้ Big Data ให้เกิดประโยชน์  หลายคนอาจมองว่า Big Data เป็นเรื่องขององค์กรขนาดใหญ่ที่มีงบประมาณมหาศาล แต่ในความเป็นจริง ปัจจุบันเทคโนโลยีด้านข้อมูลเข้าถึงได้ง่ายขึ้น และกำลังกลายเป็นเครื่องมือสำคัญที่ช่วยให้ SME เข้าใจลูกค้า บริหารต้นทุน และตัดสินใจได้อย่างแม่นยำกว่าเดิม  แล้ว Big Data คืออะไร และ SME ไทยจะนำไปใช้สร้างความได้เปรียบในการแข่งขันได้อย่างไร? บทความนี้จะพาคุณไปหาคำตอบ  Big Data คืออะไร?  Big Data หมายถึง ข้อมูลจำนวนมหาศาลที่เกิดขึ้นจากหลากหลายแหล่ง ทั้งข้อมูลที่มีโครงสร้าง (Structured Data) และไม่มีโครงสร้าง (Unstructured Data) เช่น  สิ่งสำคัญไม่ใช่แค่ “ปริมาณข้อมูล” แต่คือ ความสามารถในการนำข้อมูลเหล่านั้นมาวิเคราะห์เพื่อสร้างคุณค่าทางธุรกิจ  ทำไม Big Data จึงสำคัญกับ SME  ในอดีต ธุรกิจขนาดเล็กมักอาศัยประสบการณ์หรือสัญชาตญาณในการตัดสินใจ  แต่ในยุคดิจิทัล การแข่งขันเกิดขึ้นรวดเร็ว ลูกค้าเปลี่ยนพฤติกรรมตลอดเวลา และตลาดมีความผันผวนสูง การใช้ข้อมูลจึงกลายเป็นปัจจัยสำคัญที่ช่วยลดความเสี่ยงในการดำเนินธุรกิจ  Big Data ช่วยให้ SME เปลี่ยนจากการ “คาดเดา” ไปสู่การ “ตัดสินใจบนพื้นฐานของข้อมูล (Data-Driven Decision Making)”  5 วิธีที่ Big Data ช่วยให้ SME ไทยแข่งขันได้  1. เข้าใจลูกค้าได้ลึกขึ้น  ข้อมูลจากหลายช่องทาง เช่น  สามารถนำมาวิเคราะห์เพื่อทำความเข้าใจ  เมื่อเข้าใจลูกค้ามากขึ้น ธุรกิจก็สามารถออกแบบสินค้า บริการ และแคมเปญการตลาดได้ตรงใจมากขึ้น  2. ทำการตลาดได้แม่นยำกว่าเดิม  แทนที่จะโฆษณาแบบหว่านแห SME สามารถใช้ข้อมูลเพื่อ  ผลลัพธ์คือใช้งบประมาณการตลาดได้คุ้มค่ามากขึ้น พร้อมเพิ่มอัตราการเปลี่ยนผู้สนใจให้เป็นลูกค้า  3. ลดต้นทุนและเพิ่มประสิทธิภาพการดำเนินงาน  ข้อมูลช่วยให้ธุรกิจมองเห็นจุดที่ควรปรับปรุง เช่น  เมื่อวิเคราะห์ข้อมูลได้อย่างถูกต้อง ธุรกิจสามารถลดต้นทุนและวางแผนการดำเนินงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ  4. คาดการณ์แนวโน้มธุรกิจล่วงหน้า  การใช้ข้อมูลย้อนหลังร่วมกับ AI และ Machine Learning สามารถช่วยคาดการณ์  ทำให้ SME เตรียมตัวได้ล่วงหน้า ลดความเสี่ยงจากการผลิตหรือสั่งซื้อสินค้าเกินความจำเป็น  5. สร้างโอกาสใหม่ในการแข่งขัน  ข้อมูลไม่ได้ช่วยแค่เพิ่มยอดขาย แต่ยังช่วยค้นพบโอกาสใหม่ เช่น  หลายธุรกิจเริ่มนำข้อมูลมาใช้พัฒนาบริการดิจิทัล สร้างรายได้จากข้อมูล (Data-Driven Services) หรือผสาน AI เพื่อยกระดับประสบการณ์ของลูกค้า  ตัวอย่างการประยุกต์ใช้ Big Data ในธุรกิจ SME  ร้านค้าปลีก  ร้านอาหาร  ธุรกิจท่องเที่ยว  โรงงานขนาดกลาง  ธุรกิจออนไลน์  อุปสรรคที่ SME มักพบในการเริ่มใช้ Big Data  แม้ประโยชน์ของ Big Data จะมีมาก แต่ผู้ประกอบการจำนวนไม่น้อยยังเผชิญความท้าทาย เช่น  อย่างไรก็ตาม การเริ่มต้นไม่จำเป็นต้องลงทุนขนาดใหญ่เสมอไป สิ่งสำคัญคือการกำหนดเป้าหมายทางธุรกิจให้ชัดเจน และค่อย ๆ พัฒนาศักยภาพด้านข้อมูลไปพร้อมกับการเติบโตขององค์กร  ก้าวแรกสู่การเป็น Data-Driven SME  หากองค์กรต้องการเริ่มต้นใช้ข้อมูลอย่างจริงจัง สามารถเริ่มได้จากแนวทางต่อไปนี้  เมื่อองค์กรมีข้อมูลที่มีคุณภาพและบุคลากรที่สามารถใช้ข้อมูลได้อย่างมีประสิทธิภาพ การต่อยอดสู่ AI และนวัตกรรมดิจิทัลก็จะทำได้ง่ายขึ้น  Big Data Institute (BDI) พร้อมสนับสนุน SME ไทยสู่ยุค Data-Driven Business  สถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ (องค์การมหาชน) หรือ Big Data Institute (BDI) มีพันธกิจในการส่งเสริมการใช้ประโยชน์จากข้อมูลเพื่อยกระดับศักยภาพของประเทศ ทั้งภาครัฐ ภาคเอกชน และภาคการศึกษา  สำหรับผู้ประกอบการ SME BDI มีบริการและโครงการที่ช่วยสนับสนุนการเปลี่ยนผ่านสู่การใช้ข้อมูลอย่างเป็นระบบ ไม่ว่าจะเป็น  BDI เชื่อว่า “ข้อมูล” ไม่ควรเป็นข้อได้เปรียบเฉพาะขององค์กรขนาดใหญ่ แต่ควรเป็นเครื่องมือที่ช่วยให้ผู้ประกอบการไทยทุกขนาดสามารถเติบโต แข่งขัน และสร้างนวัตกรรมได้อย่างยั่งยืน  สรุป  Big Data ไม่ใช่เรื่องไกลตัวสำหรับ SME อีกต่อไป ในยุคที่ข้อมูลเกิดขึ้นทุกวินาที ธุรกิจที่สามารถเก็บ วิเคราะห์ และใช้ข้อมูลได้อย่างมีประสิทธิภาพ จะมีความได้เปรียบทั้งในด้านการตลาด การบริหารต้นทุน การพัฒนาผลิตภัณฑ์ และการสร้างประสบการณ์ที่ดีให้กับลูกค้า  การเริ่มต้นอาจไม่จำเป็นต้องทำทุกอย่างในครั้งเดียว แต่การสร้างรากฐานด้านข้อมูลที่ดี พร้อมพัฒนาทักษะของบุคลากรและนำเทคโนโลยีที่เหมาะสมมาใช้ จะเป็นก้าวสำคัญที่ช่วยให้ SME ไทยก้าวสู่การเป็น Data-Driven Business และแข่งขันได้อย่างมั่นคงในเศรษฐกิจดิจิทัล  แหล่งอ้างอิง 
18 September 2026

บทความ

BDI ปิดหลักสูตร LEAD รุ่นที่ 3 เปิดเวที Final Project ต่อยอด Big Data และ Agentic AI สู่การยกระดับองค์กร ขับเคลื่อนประเทศไทยสู่เศรษฐกิจดิจิทัล
17 กรกฎาคม 2569, กรุงเทพฯ – สถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ (องค์การมหาชน) หรือ BDI ภายใต้กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (ดีอี) จัดกิจกรรม Final Project Presentation พร้อมมอบประกาศนียบัตรแก่ผู้สำเร็จการอบรมหลักสูตร LEAD: Big Data & Agentic AI for Strategic Leaders รุ่นที่ 3 ณ โรงแรมเดอะ สุโกศล กรุงเทพฯ หลังดำเนินการอบรมระหว่างวันที่ 8 พฤษภาคม – 17 กรกฎาคม 2569 เพื่อพัฒนาศักยภาพผู้บริหารจากภาครัฐ ภาคเอกชน และภาคธุรกิจ ให้สามารถประยุกต์ใช้ Big Data และ Agentic AI ในการกำหนดกลยุทธ์ ยกระดับการตัดสินใจ และขับเคลื่อนองค์กรให้พร้อมรับการเปลี่ยนแปลงในยุคดิจิทัล ตลอดระยะเวลากว่า 3 เดือนของหลักสูตร ผู้เข้าอบรมได้เรียนรู้จากผู้เชี่ยวชาญชั้นนำทั้งในประเทศและต่างประเทศ ผ่านการบรรยาย กรณีศึกษาจริง กิจกรรมเชิงปฏิบัติการ การศึกษาดูงาน และการแลกเปลี่ยนประสบการณ์ระหว่างผู้บริหารจากหลากหลายองค์กร ครอบคลุมองค์ความรู้ด้านBig Data, Artificial Intelligence (AI), Data Governance, Cybersecurity, Cloud Technology และ Agentic AI พร้อมแนวทางการประยุกต์ใช้ AI อย่างมีความรับผิดชอบและมีธรรมาภิบาล เพื่อเตรียมความพร้อมให้ผู้นำสามารถนำเทคโนโลยีไปประยุกต์ใช้ในการบริหารจัดการองค์กรได้อย่างมีประสิทธิภาพ ภายในงาน ได้รับเกียรติจาก นายกุลิศ สมบัติศิริ ประธานกรรมการสถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ เป็นประธานมอบโล่เกียรติยศและประกาศนียบัตรแก่ผู้สำเร็จการอบรม พร้อมกล่าวแสดงความยินดีว่า ปัจจุบันโลกกำลังก้าวเข้าสู่ยุค Agentic AI ที่ปัญญาประดิษฐ์ไม่ได้เป็นเพียงเครื่องมือช่วยทำงาน แต่มีบทบาทสำคัญในการสนับสนุนการวิเคราะห์ การตัดสินใจ และการสร้างนวัตกรรมในทุกภาคส่วน ผู้นำยุคใหม่จึงต้องสามารถเลือกใช้ข้อมูลและ AI ได้อย่างเหมาะสม ควบคู่กับการกำกับดูแลการใช้งานอย่างมีความรับผิดชอบและมีธรรมาภิบาล “ผมเชื่อมั่นว่าองค์ความรู้ มุมมอง และประสบการณ์ที่ทุกท่านได้รับจากหลักสูตร จะสามารถนำไปต่อยอดในการพัฒนาองค์กร สร้างคุณค่า และผลักดันการเปลี่ยนแปลงให้เกิดขึ้นได้อย่างเป็นรูปธรรม รวมถึงต่อยอดเครือข่าย LEAD ให้เป็นความร่วมมือที่เข้มแข็งระหว่างภาครัฐและภาคเอกชน เพื่อร่วมขับเคลื่อนประเทศไทยด้วยข้อมูลและปัญญาประดิษฐ์” นายกุลิศ กล่าว ขณะที่ ศาสตราจารย์ ดร.ธีรณี อจลากุล ผู้อำนวยการสถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ ในฐานะผู้อำนวยการหลักสูตร กล่าวว่า หลักสูตร LEAD: Big Data & Agentic AI for Strategic Leaders ได้รับการออกแบบเพื่อสร้างผู้นำที่สามารถนำข้อมูลและ AI ไปใช้ในการกำหนดนโยบาย วางกลยุทธ์ และสร้างการเปลี่ยนแปลงให้กับองค์กร โดยเน้นการเรียนรู้ผ่านการลงมือปฏิบัติจริง การแลกเปลี่ยนประสบการณ์ระหว่างผู้บริหาร และการพัฒนา Final Project จากโจทย์จริงขององค์กร เพื่อให้ผู้เข้าอบรมสามารถต่อยอดองค์ความรู้สู่การประยุกต์ใช้ได้จริงหลังจบหลักสูตร หนึ่งในไฮไลต์สำคัญของงาน คือกิจกรรมFinal Project Presentation ซึ่งเปิดโอกาสให้ผู้เข้าอบรมร่วมกันนำเสนอแนวคิดและโซลูชันในการประยุกต์ใช้ Big Data และ Agentic AI เพื่อแก้ไขปัญหาและเพิ่มประสิทธิภาพการดำเนินงานขององค์กร โดยมีคณะผู้ทรงคุณวุฒิร่วมให้ข้อเสนอแนะ เพื่อผลักดันให้โครงการสามารถต่อยอดสู่การใช้งานจริงในภาครัฐและภาคธุรกิจ สะท้อนศักยภาพของผู้บริหารในการนำข้อมูลและ AI มาสร้างผลลัพธ์เชิงธุรกิจและการบริหารจัดการองค์กรได้อย่างเป็นรูปธรรม ภายในงานยังมีการมอบรางวัลแก่ผลงานที่มีความโดดเด่นในด้านต่าง ๆ ได้แก่ AI-Driven Leadership Award, Precision Execution with AI Award, Agentic Innovation Award และ Distinguished AI Management Award เพื่อเชิดชูวิสัยทัศน์ ภาวะผู้นำ และความสามารถในการประยุกต์ใช้ AI เพื่อสร้างคุณค่าและยกระดับองค์กรอย่างเป็นรูปธรรม พร้อมมอบโล่เกียรติยศและประกาศนียบัตรแก่ผู้สำเร็จการอบรมทุกท่าน การจัดหลักสูตร LEAD: Big Data & Agentic AI for Strategic Leaders รุ่นที่ 3 สะท้อนพันธกิจของ BDI ในการพัฒนาผู้นำยุคใหม่ที่สามารถใช้ข้อมูลและปัญญาประดิษฐ์เป็นกลไกสำคัญในการขับเคลื่อนองค์กร สร้างนวัตกรรม และยกระดับขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศ พร้อมสร้างเครือข่ายความร่วมมือระหว่างภาครัฐ ภาคเอกชน และภาคธุรกิจ เพื่อเร่งการเปลี่ยนผ่านสู่เศรษฐกิจและสังคมดิจิทัลของประเทศไทยอย่างยั่งยืน ผู้สนใจเข้าร่วมอบรมหลักสูตร LEAD: Big Data & Agentic AI for Strategic Leaders รุ่นต่อไป สามารถติดตามรายละเอียดได้ที่ https://bdi.or.th/executive-course/ หรือสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมโทรศัพท์ 0 2480 8833 ต่อ 9579
17 July 2026

บทความ

BDI ผนึก 6 พันธมิตร ขับเคลื่อน Thailand Best X ปลดล็อกขีดความสามารถ SMEs ด้วยพลังข้อมูล
26 มิถุนายน 2569, กรุงเทพฯ – สถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ (องค์การมหาชน) หรือ BDI โดย ดร.สุนทรีย์ ส่งเสริม รองผู้อำนวยการสถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ พร้อมด้วย ดร.ประภาพรรณ วิภาตวิทย์ ผู้เชี่ยวชาญอาวุโสด้านบูรณาการข้อมูลและปัญญาประดิษฐ์ เข้าร่วมงานแถลงข่าวและพิธีประกาศเจตนารมณ์ความร่วมมือ โครงการพัฒนาระบบนิเวศการค้าดิจิทัลสำหรับผู้ประกอบการไทย (Thailand Best X) จัดโดย บริษัท ไปรษณีย์ไทย จำกัด ร่วมกับหน่วยงานทั้งภาครัฐและภาคเอกชน ณ ศูนย์นิทรรศการและการประชุมไบเทค (BITEC) เพื่อผลักดันการสร้างระบบนิเวศการค้าดิจิทัลที่เชื่อมโยงข้อมูลอย่างมีประสิทธิภาพ และยกระดับศักยภาพการแข่งขันของผู้ประกอบการไทยในยุคเศรษฐกิจดิจิทัล ความร่วมมือครั้งนี้ BDI ทำหน้าที่เป็น ที่ปรึกษาด้านการเชื่อมโยงและบูรณาการข้อมูล สนับสนุนการวางมาตรฐานและกลไกการแลกเปลี่ยนข้อมูลระหว่างแพลตฟอร์มอีคอมเมิร์ซที่เข้าร่วมโครงการ เพื่อให้เกิดการเชื่อมโยงข้อมูลที่มีประสิทธิภาพ ปลอดภัย และสามารถนำไปใช้ประโยชน์ในการวิเคราะห์ข้อมูลเชิงลึกได้อย่างเป็นระบบ พร้อมสนับสนุนองค์ความรู้และโครงสร้างพื้นฐานด้านข้อมูล เพื่อให้นักพัฒนาของแต่ละแพลตฟอร์มสามารถศึกษา ทดสอบ และเชื่อมต่อข้อมูลได้อย่างมีมาตรฐาน นอกจากนี้ BDI ยังให้คำปรึกษาด้านการกำกับดูแลข้อมูล (Data Governance) โดยอ้างอิงหลักเกณฑ์ตามพระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล (PDPA) และแนวปฏิบัติด้านธรรมาภิบาลข้อมูลภาครัฐ เพื่อสนับสนุนให้การแลกเปลี่ยนข้อมูลเป็นไปอย่างถูกต้อง โปร่งใส และสอดคล้องกับกฎหมาย พร้อมร่วมวิเคราะห์ข้อมูลที่ผ่านการบูรณาการ (Integrated Data) เพื่อค้นหา Champion Product หรือสินค้าศักยภาพสูง ที่สามารถต่อยอดสู่โอกาสทางธุรกิจ เพิ่มมูลค่าทางเศรษฐกิจ และสนับสนุนการขยายตลาดของผู้ประกอบการไทย สำหรับโครงการ Thailand Best X เป็นการรวมพลังทั้งภาครัฐและภาคเอกชนอีก 6 หน่วยงาน ประกอบด้วย บริษัท ไปรษณีย์ไทย จำกัด, บริษัท เทคซอส มีเดีย จำกัด, บริษัท ช้อป โกลบอล อี-คอมเมิร์ซ จำกัด, สภาวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมไทย, สำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม และบริษัท อินเทอร์เน็ตมาร์เก็ตติ้ง จำกัด หรือ เว็บไซต์ Pantip.com การเข้าร่วมโครงการครั้งนี้ สะท้อนบทบาทของ BDI ในฐานะหน่วยงานกลางด้านการบริหารจัดการข้อมูลของประเทศ ที่มุ่งส่งเสริมการเชื่อมโยงข้อมูลระหว่างภาครัฐและภาคเอกชน พัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านข้อมูลและการประยุกต์ใช้เทคโนโลยี Big Data และ AI เพื่อสนับสนุนการตัดสินใจบนพื้นฐานข้อมูล (Data-Driven Decision Making) สร้างระบบนิเวศข้อมูลที่มีมาตรฐานและน่าเชื่อถือ พร้อมขับเคลื่อนเศรษฐกิจดิจิทัลของประเทศ และยกระดับขีดความสามารถในการแข่งขันของผู้ประกอบการไทยอย่างยั่งยืน
26 June 2026

บทความ

หมดยุคเดาสุ่ม! พณ. x BDI ใช้ดาต้าขับเคลื่อน สปีดพาณิชย์ไทยก้าวล้ำนำเทรนด์โลก
23 มิถุนายน 2569, นนทบุรี – ดร.ปิยนุช วุฒิสอน ผู้ช่วยรัฐมนตรีประจำกระทรวงพาณิชย์ ได้เป็นสักขีพยานในการลงนามบันทึกข้อตกลงความร่วมมือ (MOU) ระหว่าง กระทรวงพาณิชย์ โดย ร้อยตรี จักรา ยอดมณี รองปลัดกระทรวงพาณิชย์ กับ สถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ (องค์การมหาชน) หรือ BDI โดย ศ. ดร.ธีรณี อจลากุล ผู้อำนวยการ BDI เพื่อบูรณาการข้อมูลและพัฒนาระบบปัญญาประดิษฐ์ (AI) ยกระดับสู่องค์กรอัจฉริยะและขับเคลื่อนรัฐบาลดิจิทัลอย่างเป็นรูปธรรม ณ สำนักงานปลัดกระทรวงพาณิชย์ จังหวัดนนทบุรี การจับมือกันในครั้งนี้ BDI จะเข้ามาสนับสนุนกระทรวงพาณิชย์ในการพัฒนาแพลตฟอร์มพาณิชย์อัจฉริยะ เพื่อเป็นโครงสร้างพื้นฐานกลางด้านข้อมูลและ AI ที่เชื่อมโยงข้อมูลระหว่างหน่วยงานในสังกัดทั้งหมด ช่วยลดระยะเวลาในการเข้าถึงข้อมูลสำคัญ อาทิ ราคาและปริมาณสินค้าเกษตรทั้งในด้านอุปสงค์และอุปทาน กฎหมายระเบียบทางการค้า และข้อมูลการค้าระหว่างประเทศ โดยดำเนินงานร่วมกันผ่าน 6 ภารกิจหลัก: การผนึกกำลังครั้งนี้ จึงถือเป็นก้าวสำคัญของภาครัฐในการนำเทคโนโลยีชั้นสูงมาทรานส์ฟอร์มระบบเศรษฐกิจการค้าไทยให้ก้าวหน้า ทันโลก และตอบสนองต่อความต้องการของภาคธุรกิจและประชาชนได้อย่างมีประสิทธิภาพสูงสุด
23 June 2026
PDPA Icon

We use cookies to optimize your browsing experience and improve our website’s performance. Learn more at our Privacy Policy and adjust your cookie settings at Settings

Privacy Preferences

You can choose your cookie settings by turning on/off each type of cookie as needed, except for necessary cookies.

Accept all
Manage Consent Preferences
  • Strictly Necessary Cookies
    Always Active

    This type of cookie is essential for providing services on the website of the Personal Data Protection Committee Office, allowing you to access various parts of the site. It also helps remember information you have previously provided through the website. Disabling this type of cookie will result in your inability to use key services of the Personal Data Protection Committee Office that require cookies to function.
    Cookies Details

  • Performance Cookies

    This type of cookie helps the Big Data Institute (Public Organization) understand user interactions with its website services, including which pages or areas of the site are most popular, as well as analyze other related data. The Big Data Institute (Public Organization) also uses this information to improve website performance and gain a better understanding of user behavior. Although the data collected by these cookies is non-identifiable and used solely for statistical analysis, disabling them will prevent the Big Data Institute (Public Organization) from knowing the number of website visitors and from evaluating the quality of its services.

  • Functional Cookies

    This type of cookie enables the Big Data Institute (Public Organization)’s website to remember the choices you have made and deliver enhanced features and content tailored to your usage. For example, it can remember your username or changes you have made to font sizes or other customizable settings on the page. Disabling these cookies may result in the website not functioning properly.

  • Targeting Cookies

    "This type of cookie helps the Big Data Institute (Public Organization) understand user interactions with its website services, including which pages or areas of the site are most popular, as well as analyze other related data. The Big Data Institute (Public Organization) also uses this information to improve website performance and gain a better understanding of user behavior. Although the data collected by these cookies is non-identifiable and used solely for statistical analysis, disabling them will prevent the Big Data Institute (Public Organization) from knowing the number of website visitors and from evaluating the quality of its services.

Save settings