เจาะลึก NotebookLM: เปลี่ยนกองเอกสารเป็นขุมทรัพย์ความรู้ที่ “ตรวจสอบได้”  

เจาะลึก NotebookLM: เปลี่ยนกองเอกสารเป็นขุมทรัพย์ความรู้ที่ “ตรวจสอบได้”  

17 มีนาคม 2569

พร้อมเทคนิคเลือกแพ็กเกจให้คุ้มค่า (อัปเดต มีนาคม 2026) 

ในยุคที่มีข้อมูลมหาศาล ปัญหาของนักวิจัย นักวิเคราะห์ หรือแม้แต่นักศึกษา ไม่ใช่การหาข้อมูลไม่เจอ แต่คือการนำข้อมูลมาใช้ประโยชน์ไม่ได้ เพราะปริมาณเอกสารที่มากจนจัดการไม่ไหว ทำให้ insight สำคัญมักถูกมองข้ามไปอย่างน่าเสียดาย  

วันนี้เราจะพามารู้จักกับ NotebookLM เครื่องมือ AI อัจฉริยะจาก Google ที่จะมาเป็นผู้ช่วยส่วนตัวในการวิเคราะห์ข้อมูล โดยมีจุดเด่นคือการทำงานภายใต้ขอบเขตข้อมูลที่เรากำหนดเอง (Grounded AI) ซึ่งช่วยปิดจุดอ่อนเรื่อง Hallucination หรือ AI มโนข้อมูลให้หมดไป 

NotebookLM คืออะไร? 

หากนิยามสั้น ๆ NotebookLM คือ “Personalized Knowledge Model” หรือ โมเดลความรู้ส่วนตัวที่ออกแบบมาเพื่อช่วย “จัดระเบียบและต่อยอดความคิด” จากคลังเอกสารของตัวเอง โดยทำงานบนแนวคิด “Bring Your Own Data” โดยระบบจะสร้างดัชนีความรู้ (Knowledge Index) จากแหล่งข้อมูล (Sources) ที่เราป้อนให้เท่านั้น ไม่ว่าจะเป็น PDF, เว็บไซต์, YouTube, ไฟล์เสียง, Google Docs และ Google Slides ใน Workspace ของเรา 

ทำไมต้อง NotebookLM? 

สิ่งที่ทำให้ NotebookLM แตกต่างจาก AI ทั่วไปอย่างชัดเจน คือกลไกการทำงานที่ถูกจำกัดให้อยู่ภายใต้ขอบเขตของแหล่งข้อมูลที่ถูกเลือกไว้เท่านั้น (Bounded by Sources) โดยทุกคำตอบที่ระบบสร้างขึ้นจะมีตัวเลขการอ้างอิงกำกับไว้เสมอ ซึ่งผู้ใช้สามารถคลิกเพื่อตรวจสอบย้อนกลับไปยังเอกสารต้นฉบับได้ทันที ระบบจะไฮไลท์ข้อความในบรรทัดที่นำมาอ้างอิงเพื่อให้เห็นที่มาที่ไปอย่างแม่นยำ ช่วยลดความเสี่ยงจากการที่ AI จะสรุปเนื้อหาผิดพลาดหรือ “มโน” ข้อมูลขึ้นมาเอง และหากคำถามที่ถามนั้นไม่มีคำตอบอยู่ในชุดข้อมูลที่เราป้อนให้ NotebookLM จะแจ้งให้ทราบอย่างตรงไปตรงมาว่าไม่พบข้อมูลดังกล่าว แทนการพยายามสุ่มคำตอบที่ไม่มีแหล่งที่มา กระบวนการนี้จึงช่วยสร้างความมั่นใจให้แก่ผู้ใช้งานว่าทุก Insight ที่ได้รับนั้นมีความโปร่งใสและสามารถตรวจสอบความถูกต้องได้จริง 100% 

โครงสร้างหลักของ NotebookLM (อัปเดตข้อมูล ณ วันที่ 10 มีนาคม 2569) 

Figure1: โครงสร้างของ NotebookLM  

NotebookLM ถูกออกแบบมาให้ใช้งานง่ายด้วย 3 ส่วนหลัก ดังนี้  

  1. Sources (คลังข้อมูล): ศูนย์รวมข้อมูลที่สามารถกำหนดเองได้ รองรับไฟล์หลากหลายรูปแบบ ตั้งแต่เอกสารพื้นฐานอย่าง PDF, Google Docs/Slides/Sheets, Microsoft Word (.docx) ไปจนถึงสื่อมัลติมีเดียอย่าง วิดีโอ YouTube และ ไฟล์เสียง (MP3, WAV) ที่ระบบจะดึง Transcript มาวิเคราะห์ให้อัตโนมัติ รวมถึงรูปภาพ (JPEG, PNG) ลิงก์เว็บไซต์ และข้อความ (.txt) โดยจำนวนแหล่งข้อมูลที่อัปโหลดได้จะขึ้นอยู่กับแพ็กเกจที่สมัครใช้งาน นอกจากนี้ยังมีโหมด Deep Research ที่ช่วยสืบค้นข้อมูลเพิ่มเติมจากเว็บภายนอกเพื่อมาเติมเต็มเนื้อหาใน Notebook ให้ทันสมัยอยู่เสมอ 
  1. Chat (ถาม-ตอบ): พื้นที่สำหรับการสนทนาเชิงลึกเพื่อสกัดข้อมูลสำคัญ โดย AI จะตอบคำถามภายใต้ข้อมูลจาก Sources ที่เราเลือกไว้เท่านั้น (Grounded AI) เพื่อป้องกันปัญหา Hallucination หรือการที่ AI มโนข้อมูลขึ้นมา จุดเด่นที่สุดคือทุกคำตอบจะมี เลขกำกับอ้างอิง (Citations) ที่เราสามารถคลิกเพื่อกระโดดไปยังบรรทัดหรือข้อความต้นฉบับได้ทันที ทำให้ตรวจสอบย้อนกลับได้ 
  1. Studio (เครื่องมือสร้างสรรค์): พื้นที่สำหรับเปลี่ยนข้อมูลที่มีอยู่ให้เป็น Output รูปแบบใหม่ที่นำไปใช้งานต่อได้ทันที ตัวอย่างฟีเจอร์ในส่วนนี้ได้แก่  
  • Video Overviews สรุปเนื้อหาเป็นวิดีโอช่วยย่อยเรื่องยากให้เข้าใจง่ายในเวลาไม่กี่นาที 
  • Audio Overviews สรุปเป็นพอดแคสต์ที่สามารถเลือกโทนการเล่าเรื่องได้หลากหลาย เช่น Debate หรือ Lecture 
  • Mind Maps สร้างแผนผังความคิดเพื่อเชื่อมโยงความสัมพันธ์ของหัวข้อต่างๆ ช่วยให้เห็นภาพรวมได้ชัดเจน 
  • Reports สร้างรายงานสรุปประเด็นสาระสำคัญ ช่วยประหยัดเวลาในการเรียบเรียงข้อมูล 
  • Flashcards สร้างบัตรคำที่ช่วยในการเรียนรู้และจดจำ 
  • Quiz สร้างแบบทดสอบเพื่อใช้ในการทบทวนความรู้หรือเตรียมตัวสอบได้อย่างมีประสิทธิภาพ 
  • Infographic สรุปเป็นภาพกราฟิกที่สวยงานและเข้าใจง่าย พร้อมนำไปแชร์หรือนำเสนอต่อได้ทันที 
  • Slide Deck สร้างงานนำเสนอที่สามารถแก้ไขได้ทีละหน้า 
  • Data Tables สกัดข้อมูลเป็นตารางที่สามารถส่งออกเข้า Google Sheets เพื่อนำไปวิเคราะห์ต่อได้ทันที 

อัปเดตฟีเจอร์ล่าสุด (มีนาคม 2026): มีอะไรใหม่บ้าง? 

ล่าสุด NotebookLM ได้ยกระดับการสรุปเนื้อหาไปสู่ Cinematic Video Overviews ซึ่งพัฒนาต่อจาก Video Overviews เดิมที่เป็นเพียงการนำภาพสไลด์มาประกอบเสียงสรุป ไปสู่วิดีโอสรุปเนื้อหาที่เน้นความสมจริงและมีภาพเคลื่อนไหวที่ลื่นไหลระดับภาพยนต์ โดยใช้การผสานพลังของ 3 โมเดล AI ได้แก่ โมเดล Gemini 3 ทำหน้าที่วิเคราะห์เนื้อหาและวางโครงเรื่องโมเดล Nano Banana Pro ทำหน้าที่สร้างภาพประกอบและกราฟิกที่สอดคล้องกับเนื้อหา และ โมเดล Veo 3 ทำหน้าที่เปลี่ยนภาพนิ่งให้กลายเป็นวิดีโอที่มีการเคลื่อนไหวสมจริง (ปัจจุบันฟีเจอร์นี้เปิดให้ใช้งานสำหรับสมาชิกแพ็กเกจ Google AI Ultra ที่มีอายุ 18 ปีขึ้นไป โดยเน้นการประมวลผลแหล่งข้อมูลภาษาอังกฤษเป็นหลัก)   

การเลือกแพ็กเกจให้เหมาะกับการใช้งาน  

เมื่อประสิทธิภาพของ NotebookLM แปรผันตรงกับโควตาประมวลผล การเลือกแพ็กเกจที่ “พอดี” กับปริมาณงานจึงเป็นเรื่องสำคัญ โดย Google ได้แบ่งระดับการใช้งานผ่าน Google AI Plans ซึ่งครอบคลุมตั้งแต่การใช้งานส่วนบุคคลไปจนถึงระดับองค์กร ดังนี้ 

1. ราคาและสิทธิประโยชน์ (Google AI Plans) (ข้อมูล ณ 10 มีนาคม 2569) 

สำหรับการสมัครสมาชิกรายบุคคล ราคาจะเริ่มต้นตั้งแต่ระดับพื้นฐานไปจนถึงระดับสูง ซึ่งราคาหรือสิทธิประโยชน์อาจต่างตามประเทศและโปรโมชัน  

  • Google AI Plus: 4.99 USD/เดือน 
  • Google AI Pro: 19.99 USD/เดือน 
  • Google AI Ultra: 249.99 USD/เดือน 

Figure 2: ตัวอย่างราคา Google AI Plans 

2. ตารางสรุปโควตาการใช้งานใน NotebookLM 

เพื่อให้เห็นภาพความแตกต่างในการใช้งาน NotebookLM ของแต่ละระดับ ได้มีการสรุปขีดจำกัดและฟีเจอร์สำคัญที่ได้รับผ่านแพ็กเกจ Google AI Plans ไว้ในตารางดังนี้ 

ขีดจำกัดการใช้งาน Standard (ฟรี) Plus Pro Ultra  
จำนวน Notebooks  (โน้ตบุ๊ก/ผู้ใช้งาน) 100  200  500  500  
Sources (ไฟล์/โน้ตบุ๊ก) 50  100  300  600  
จำนวนแชต (ครั้ง/วัน)  50  200  500  5000  
Audio Overviews (ครั้ง/วัน) 3  6  20  200  
Video Overviews (ครั้ง/วัน) 3  6  20  200  Cinematic video overviews: 20  
Reports  (ครั้ง/วัน) 10  20  100  1000  
Flashcards (ครั้ง/วัน) 10  20  100  1000  
Quizzes (ครั้ง/วัน) 10  20  100  1000  
Mind Maps  ไม่จำกัด ไม่จำกัด ไม่จำกัด ไม่จำกัด 
Deep Research  10 ครั้ง/เดือน 3 ครั้ง/วัน 20 ครั้ง/วัน 200 ครั้ง/วัน 
Data Tables ใช้งานได้จำกัด ใช้งานได้มากขึ้น ใช้งานได้สูง ใช้งานได้สูงสุด 
Infographics  ใช้งานได้จำกัด ใช้งานได้มากขึ้น ใช้งานได้สูง ใช้งานได้สูงสุด 
Slide Decks and Revisions ใช้งานได้จำกัด ใช้งานได้มากขึ้น ใช้งานได้สูง ใช้งานได้สูงสุด 

แนวทางการเลือกใช้งานเพื่อความคุ้มค่า 

  • Standard: เน้นการเรียนรู้ทั่วไป เหมาะสำหรับนักเรียน นักศึกษา หรือคนทำงานทั่วไปที่ต้องการสรุปงานเป็นครั้งคราว 
  • Plus / Pro: เน้นงานวิจัยและวิเคราะห์ ตอบโจทย์นักวิจัยหรือองค์กรที่ต้องจัดการเอกสารจำนวนมาก (100-300 ไฟล์ต่อโปรเจกต์) 
  • Ultra: เน้นผลิตสื่อและความเร็วสูง สำหรับสายผลิต Content หรือทีมวิจัยระดับ Big Data ที่ต้องการฟีเจอร์ขั้นสูงอย่าง Cinematic Video และโควตาแชตแบบจัดเต็ม 

ความปลอดภัยและความเป็นส่วนตัว 

NotebookLM มีกลไกการคุ้มครองความเป็นส่วนตัวที่ชัดเจน โดยข้อมูลที่อัปโหลด คำถาม และคำตอบที่ได้รับ จะไม่ถูกนำไปใช้ฝึกโมเดล AI (ยกเว้นกรณีที่ผู้ใช้เลือกส่ง Feedback เพื่อปรับปรุงระบบด้วยตนเอง) โดยเฉพาะการใช้งานผ่านบัญชีองค์กรหรือการศึกษาที่จะได้รับความคุ้มครองระดับ Enterprise-grade ซึ่งจะไม่มีการรีวิวโดยมนุษย์และข้อมูลจะถูกจำกัดอยู่ภายใต้ขอบเขตความปลอดภัยขององค์กรเท่านั้น อย่างไรก็ตาม เพื่อความปลอดภัยสูงสุดตามหลักการใช้งาน AI อย่างมีความรับผิดชอบ ผู้ใช้งานควรหลีกเลี่ยงการนำเข้าข้อมูลส่วนบุคคลที่อ่อนไหว เพื่อรักษามาตรฐานความปลอดภัยขั้นสูงสุดในการทำงาน 

ต่อยอดทักษะการใช้ AI ให้ก้าวล่วงขีดจำกัดไปกับ BDI 

โลกไม่ได้เปลี่ยนเพราะ AI เก่งขึ้นอย่างเดียว แต่เปลี่ยนเพราะ “คนที่ใช้ AI เป็น” สามารถทำงานได้เร็วขึ้น คิดได้ลึกขึ้น และสร้างสรรค์ผลงานได้มากกว่าเดิม แม้ฟีเจอร์ของ NotebookLM จะมีการอัปเดตใหม่อยู่เสมอ แต่เทคนิคการวางโครงสร้างแหล่งข้อมูล (Sources) และการตั้งคำถามเพื่อให้ได้ Insight ที่แม่นยำยังคงเป็นทักษะพื้นฐานที่ทิ้งไม่ได้ สถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ (BDI) จึงร่วมกับ สำนักงานคณะกรรมการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สดช.) จัดทำหลักสูตรออนไลน์ฟรี เพื่อให้ผู้ที่สนใจสามารถเริ่มต้นใช้งานได้อย่างเป็นระบบ เรียนได้ทุกที่ ทุกเวลา เริ่มต้นได้ทันทีโดยไม่มีค่าใช้จ่าย 

  • หลักสูตรที่ 1: ทำความรู้จักกับ NotebookLM (Introduction to NotebookLM)  

ปูพื้นฐานสำหรับผู้เริ่มต้นที่ต้องการใช้ AI ช่วยจัดการและวิเคราะห์ข้อมูลจากกองเอกสารให้เป็นระบบ 

https://dcc.bde.go.th/user/digitalskill/coursedetail/1391

  • หลักสูตรที่ 2: NotebookLM สำหรับการวิเคราะห์วิดีโอ YouTube และไฟล์เสียง 

เจาะลึกการใช้ AI สกัดความรู้จากสื่อมัลติมีเดีย เปลี่ยนวิดีโอยาวๆ ให้เป็นบทสรุปที่ใช้งานได้จริงในไม่กี่นาที 

https://dcc.bde.go.th/user/digitalskill/coursedetail/1394

บทสรุป 

NotebookLM ไม่ได้เป็นเพียงเครื่องมือสรุปข้อมูล แต่คือ “ผู้ช่วยวิเคราะห์” ที่เน้นความโปร่งใสผ่านระบบ Citations ที่อ้างอิงแหล่งที่มาได้จริง ช่วยเปลี่ยนกองเอกสารมหาศาลให้กลายเป็น Output หลากหลายรูปแบบ ทั้ง Chat, Audio/Video หรือ Data Tables ที่พร้อมใช้งานทันที การเลือกแพ็กเกจให้เหมาะสมกับโควตางาน คือก้าวสำคัญที่จะช่วยให้คุณจัดการข้อมูลได้อย่างมีประสิทธิภาพ แต่สิ่งสำคัญที่สุดคือการ “ยึดหลักตรวจสอบกับต้นฉบับเสมอ” เพื่อให้ทุก Insight ที่ได้รับมีความแม่นยำและน่าเชื่อถือสูงสุด เพราะในยุค AI ข้อมูลที่เร็วอาจไม่สำคัญเท่าข้อมูลที่ “ถูกต้องและตรวจสอบได้” 

อ้างอิง (References)  

  1. Google. (2025, November 13). NotebookLM adds Deep Research and support for more source types. NotebookLM adds Deep Research, Docx, Sheets and more. Google Keyword. https://blog.google/innovation-and-ai/models-and-research/google-labs/notebooklm-deep-research-file-types/  
  1. Aykroyd, P. (2026, March 4). Generate your own Cinematic Video Overviews in NotebookLM. Google The Keyword. https://blog.google/innovation-and-ai/products/notebooklm/cinematic-video-overviews/ 
  1. Caswell, A. (2026, March 5). Google NotebookLM can now turn your notes into videos — here’s how it works. Tom's Guide. https://www.tomsguide.com/ai/ai-image-video/google-notebooklm-can-now-turn-your-notes-into-ai-videos-visual-learners-will-love-this  
  1. Dutta, A. (2026, March 5). Google's NotebookLM upgraded with cinematic video overviews. Gadgets360. https://www.gadgets360.com/ai/news/google-notebooklm-cinematic-video-overviews-feature-rolling-out-veo-3-nano-banana-pro-11171030  
  1. Google. (2026, March 10). Get more out of Gemini. Geminihttps://gemini.google/cv/subscriptions/?hl=en-GB  
  1. Google. (2026, March 10). Upgrade NotebookLM. NotebookLM Help. https://support.google.com/notebooklm/answer/16213268  
  1. BDI – Big Data Institute. (2026, January 1). ของขวัญปีใหม่ 2569 เพิ่มทักษะ AI ที่นำไปใช้ได้จริง. Facebook. Facebook  

Senior Data Management Training and Development Specialist at Big Data Institute (Public Organization), BDI

แบ่งปันบทความ

กลุ่มเนื้อหา

แท็กยอดนิยม

แจ้งเรื่องที่อยากอ่าน

คุณสามารถแจ้งเรื่องที่อยากอ่านให้เราทราบได้ !
และเราจะนำไปพัฒนาบทความให้มีเนื้อหาที่น่าสนใจมากขึ้น

ไอคอน PDPA

เราใช้คุกกี้เพื่อพัฒนาประสิทธิภาพ และประสบการณ์ที่ดีในการใช้เว็บไซต์ของคุณ คุณสามารถศึกษารายละเอียดได้ที่ “นโยบายคุ้กกี้” และสามารถจัดการความเป็นส่วนตัวเองได้ของคุณได้เองโดยคลิกที่ “ตั้งค่า”

ตั้งค่าความเป็นส่วนตัว

คุณสามารถเลือกการตั้งค่าคุกกี้โดยเปิด/ปิด คุกกี้ในแต่ละประเภทได้ตามความต้องการ ยกเว้น คุกกี้ที่จำเป็น

ยอมรับทั้งหมด
จัดการความเป็นส่วนตัว
  • คุกกี้ที่มีความจำเป็น (Strictly Necessary Cookies)
    เปิดใช้งานตลอด

    คุกกี้ประเภทนี้มีความจำเป็นต่อการให้บริการเว็บไซต์ของ สำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล เพื่อให้ท่านสามารถเข้าใช้งานในส่วนต่าง ๆ ของเว็บไซต์ได้ รวมถึงช่วยจดจำข้อมูลที่ท่านเคยให้ไว้ผ่านเว็บไซต์ การปิดการใช้งานคุกกี้ประเภทนี้จะส่งผลให้ท่านไม่สามารถใช้บริการในสาระสำคัญของ สำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล ซึ่งจำเป็นต้องเรียกใช้คุกกี้ได้
    รายละเอียดคุกกี้

  • คุกกี้เพื่อการวิเคราะห์และประเมินผลการใช้งาน (Performance Cookies)

    คุกกี้ประเภทนี้ช่วยให้ BDI ทราบถึงการปฏิสัมพันธ์ของผู้ใช้งานในการใช้บริการเว็บไซต์ของ BDI รวมถึงหน้าเพจหรือพื้นที่ใดของเว็บไซต์ที่ได้รับความนิยม ตลอดจนการวิเคราะห์ข้อมูลด้านอื่น ๆ BDI ยังใช้ข้อมูลนี้เพื่อการปรับปรุงการทำงานของเว็บไซต์ และเพื่อเข้าใจพฤติกรรมของผู้ใช้งานมากขึ้น ถึงแม้ว่า ข้อมูลที่คุกกี้นี้เก็บรวบรวมจะเป็นข้อมูลที่ไม่สามารถระบุตัวตนได้ และนำมาใช้วิเคราะห์ทางสถิติเท่านั้น การปิดการใช้งานคุกกี้ประเภทนี้จะส่งผลให้ BDI ไม่สามารถทราบปริมาณผู้เข้าเยี่ยมชมเว็บไซต์ และไม่สามารถประเมินคุณภาพการให้บริการได้

  • คุกกี้เพื่อการใช้งานเว็บไซต์ (Functional Cookies)

    คุกกี้ประเภทนี้จะช่วยให้เว็บไซต์ของ BDI จดจำตัวเลือกต่าง ๆ ที่ท่านได้ตั้งค่าไว้และช่วยให้เว็บไซต์ส่งมอบคุณสมบัติและเนื้อหาเพิ่มเติมให้ตรงกับการใช้งานของท่านได้ เช่น ช่วยจดจำชื่อบัญชีผู้ใช้งานของท่าน หรือจดจำการเปลี่ยนแปลงการตั้งค่าขนาดฟอนต์หรือการตั้งค่าต่าง ๆ ของหน้าเพจซึ่งท่านสามารถปรับแต่งได้ การปิดการใช้งานคุกกี้ประเภทนี้อาจส่งผลให้เว็บไซต์ไม่สามารถทำงานได้อย่างสมบูรณ์

  • คุกกี้เพื่อการโฆษณาไปยังกลุ่มเป้าหมาย (Targeting Cookies)

    คุกกี้ประเภทนี้เป็นคุกกี้ที่เกิดจากการเชื่อมโยงเว็บไซต์ของบุคคลที่สาม ซึ่งเก็บข้อมูลการเข้าใช้งานและเว็บไซต์ที่ท่านได้เข้าเยี่ยมชม เพื่อนำเสนอสินค้าหรือบริการบนเว็บไซต์อื่นที่ไม่ใช่เว็บไซต์ของ BDI ทั้งนี้ หากท่านปิดการใช้งานคุกกี้ประเภทนี้จะไม่ส่งผลต่อการใช้งานเว็บไซต์ของ BDI แต่จะส่งผลให้การนำเสนอสินค้าหรือบริการบนเว็บไซต์อื่น ๆ ไม่สอดคล้องกับความสนใจของท่าน

บันทึกการตั้งค่า